Αφού μόλις είδα για άλλη μια φορά το καταπληκτικό DVD με τον τίτλο “Der Garten des Celibidache” (”Ο Κήπος του Celibidache) με δάκρυα στα μάτια, θα ήθελα απλά να μοιραστώ μερικές ουσιώδεις και βασικές απόψεις του.
Φυσικά δεν έχει νόημα να γράψω εγώ κάτι για αυτόν εφόσον έχει μιλήσει ο ίδιος μόνος του. Μόνο ότι υπήρξε ένας από τους μεγαλύτερους Μουσικούς και Δασκάλους που έζησαν ποτέ, κατά τη γνώμη μου. Ακόμη πιο σημαντικό όμως θεωρώ τον τρόπο ζωής του. Αξίζει, όποιος και όποτε μπορεί, να τον μιμηθεί…
Για την μουσική:
- Η μουσική δεν είναι μόνο όμορφη, είναι αληθινή…
- Τίποτα δεν αντιστοιχεί στο “αυτό είναι μουσική”… δεν υπάρχει ορισμός της μουσικής… το λάθος είναι να κάνεις τη μουσική αντικείμενο σκέψης…
- Επιμένω στην αφαίρεση προσωπικών αντιδράσεων, (αγγλ. ego-reactions). Δεν υπάρχει χώρος στη μουσική γι’ αυτούς. Αυτό που κάποιος αποκαλεί “ερμηνεία” είναι άγνοια. Εάν έχεις μια ιδέα για το τι είναι (ενν. το έργο), δεν χρειάζεσαι τίποτα άλλο.
- Η ταχύτητα είναι ένας παράγοντας που δεν έχει καμία σχέση με το tempo. Τα αργά tempi είναι tempi όπου ο συνθέτης εκφράζεται στη μέγιστη έκταση του πλούτου του. Το tempo είναι η κατάσταση που επιτρέπει στον πλούτο να γίνει αντιληπτός. Ή ακόμη καλύτερα, επίτρεπει στον πλούτο να γεννηθεί και μετά να γίνει αντιληπτός.
- Τι αιτιολογεί ένα αργό tempo; Ο πλούτος της εμπειρίας, διότι ακούει κανείς πράγματα που δεν ακούγονται σε κανένα άλλο tempo. Δίνει στον ακροατή την ευκαιρία να αντιληφθεί χρώματα, σκιές που δεν μπορούν να υπάρξουν σε κανένα άλλο tempo.
Για τους μουσικούς:
- Όσο καλύτερα γνωρίζουμε την παρτιτούρα, τόσο καλύτερα γνωρίζουμε τις λεπτομέρειες, τόσο λιγότερο χώρο έχουμε για ερμηνεία… όλες οι απόψεις για την ερμηνεία είναι προϊόντα βλακείας και άγνοιας…
- Τι μεταδίδει ο μαέστρος; Παρορμήσεις και τις λύσεις τους (αγγλ. impulsions and their resolutions). Όχι το tempo! Όπως νομίζουν οι καημένοι οι κριτικοί! Αλλά πόση παρόρμηση και πόση λύση! “Αυτό” μεταφέρεται, “αυτό” κρατάει την ορχήστρα μαζί…
- Το μοναδικό πράγμα που δεν πρέπει ποτέ να γίνει μηχανικό είναι ο αυθορμητισμός σου! Εαν αφήσεις τον ήχο να σε καθοδηγήσει, δεν μπορείς να είσαι λάθος.
- Το να καταλάβεις δεν είναι η σωστή λέξη. Από τη στιγμή που απλά το καταλαβαίνεις δεν είσαι μέσα του. Για μένα το βίωμα είναι το πιο σημαντικό. Αν ένας νέος μπορεί να βιώσει ότι αυτό που λέω είναι σημαντικό και δεν πιστεύει απλά τον Celibidache, τότε υπάρχει ελπίδα ότι μπορεί πραγματικά να μπει στη μουσική.

Μια συναυλία είναι μια πρόσκληση… μια ευκαιρία να καταπιείς κάτι που έχω μασίσει καλά… Δεν με ενδιαφέρει καθόλου η δική μου δράση όταν κάνω μουσική, αλλά η δημιουργία στοιχείων που θα επιτρέψουν σε άλλους να μπουν στην ίδια σφαίρα.
[...] HilfDirSelbst.ch: Ãbersicht aller Foren put an intriguing blog post on Sergiu CelibidacheHere’s a quick excerpt [...]
Πολύ καλά κάνεις και αναφέρεσαι στο ντοκυμανταίρ που γύρισε ο γιος του και ελπίζω να το βλέπουμε συχνά στην τηλεόραση.
Πραγματικά -όπως και οι συμφωνίες τού Μπρούκνερ που έχει διευθύνει μοναδικά- αυτά τα πολύωρα γυρίσματα τα παρακολούθησα με τεταμένη προσοχή και δεν κατάλαβα πώς πέρασε η ώρα.
Μετέβαλαν την άποψή μου όχι για την μουσική ειδικά αλλά για την ζωή συνολικά.
Πραγματικά zinon, έχεις απόλυτο δίκιο. Αυτό το ντοκιμαντέρ ήταν και για μένα ένα βίωμα. Μου έχει λύσει απορίες και με έχει βοηθήσει πάρα πολύ όπως λες κι εσύ “όχι μόνο στη μουσική, αλλά και στη ζωή”.